Roofs 2018-09-20 Verbindingen leggen voor meer en betere groene daken

In gesprek met de Dakhelden van 2018

Met voorgangers als UrbanFarmers en Erasmus MC, hadden Carleen Mesters en Anne-Marie Bor niet verwacht dat ze verkozen zouden worden tot Dakheld van 2018. Volgens velen een prijs die hen meer dan toekomt. Ze brengen gemeentes, waterschappen, bedrijven, kennisinstellingen, particu­lieren en rijksoverheden binnen de Green Deal Groene Daken bij elkaar. ­Allemaal om te zorgen voor meer en betere groene daken. Roofs ging met de twee Dakhelden in gesprek over wat de verkiezing voor hen betekende.

Joep Klerx

Stel jezelf eens voor

CM: ‘Ik ben Carleen Mesters en ik werk vanuit mijn eigen ­bedrijf Stroom & Onderstroom voornamelijk aan het verbinden van mensen en organisaties met hun wensen en ambities. Dit doe ik nu zo’n tien jaar, waarvan acht rondom groene daken, na jarenlang aan de drinkwatersector verbonden te zijn geweest. Van origine ben ik opgeleid als ecoloog. En wat betreft verbindingen kunnen we heel veel van de natuur leren, moet ik zeggen. Verder houd ik van muziek en speel ik cello. Ook vind ik trailrunnen erg fijn om te doen, dus dat doe ik redelijk vaak. Ik ben getrouwd en heb drie kinderen.’

AB: ‘Ik ben Anne-Marie Bor, en ook ik verbind graag mensen. Ik werk als procesbegeleider op het gebied van duurzame innovaties. Ik denk na over hoe ik mensen op een dusdanige manier kan samenbrengen, om samen een door hen gewenste transitie te realiseren. Eerder deed ik dat vanuit de Rijksoverheid, en nu met mijn bedrijf NextGreen, dat inmiddels zes jaar bestaat. Verder ben ik ook getrouwd en we hebben samen vier kinderen. Ik ben graag buiten, tuinieren vind ik leuk – ik heb zojuist bramen geplukt, daar ga ik dadelijk jam van maken – en ik ga graag naar Schotland op vakantie. Niet te warm en veel mooie natuur, ook op daken.’

Nu wil ik weten wat jullie van elkaar vinden!

CM: ‘Haha. Oh, nou, waar zullen we beginnen, zal ik vertellen over onze eerste ontmoeting? In 2014 ontmoetten we elkaar bij een evenement. En eigenlijk hadden Anne-Marie en ik toen meteen al een heel goede klik, dus loopt het vanaf dag één al goed tussen ons. Verder bewonder ik Anne-Marie om haar doorzettingsvermogen, het gemak waarmee ze ingewikkelde bijeenkomsten in een succesvolle werkvorm giet en haar doortastendheid. En ze gaat heel makkelijk de diepte in. Daarnaast vind ik haar een fijne persoonlijkheid waarmee ik hartstikke graag samenwerk.’

AB: ‘Nou, dat is wederzijds! We zagen elkaar gisteren weer na de vakantieperiode en dan is het meteen goed om elkaar weer te zien en samen te werken. Verder vind ik het bijzonder hoe Carleen opmerkt wat iemands intrinsieke beweging is en wat diegene nodig heeft om dat groter te maken. Ze heeft veel geduld, ook naar de groep toe. En ik vind haar heel sterk in het onderhouden van contacten. Ik heb het gevoel dat ze nog meer ‘mensenmens’ is dan ik. Ik denk dat ik iets meer naar de systemische en strategische kant kijk van de samenwerking tussen partners, en Carleen meer op mensenniveau zit, waardoor we elkaar echt heel goed aanvullen.’

Wat betekent het dak nu voor jullie?

CM: ‘Ik had zeventien jaar in de drinkwatersector gewerkt. Toen ik bij de Green Deal kwam, was het dak voor mij volkomen nieuw. Ik kwam voor het eerst in aanraking met de verschillende werelden die bij het dak komen kijken, zoals de bouwwereld, architectenbureaus, ecologen, waterschappen en gemeenten. Het verbinden van die werelden is heel mooi. Eigenlijk kun je het dak zien als een soort overkoepelende factor die verschillende partijen bij elkaar brengt.’

AB: ‘Het unieke aan groene daken vind ik dat ze een heel eigen en positieve rol spelen voor maatschappelijke opgaven, zoals klimaatadaptatie en biodiversiteit binnen een stad. Sinds ik erachter ben wat er allemaal kan op het dak, ben ik anders naar daken gaan kijken. Ik heb inmiddels zelf een groen dak en als ik op vakantie een groen dak zie, moet ik er een foto van maken. Dat, en alle verschillende stakeholders die betrokken zijn en het samenwerken aan de meervoudige verdienmodellen, maken het dak interessant.’

CM: ‘En door het ontwikkelen van zo’n verdienmodel, zorg je er uiteindelijk voor dat het bijdraagt aan de gezondheid van een stad en de mensen die er wonen. Het draait dus niet alleen om geld, maar om de maatschappelijke problemen die worden opgelost. Dat maakt het bijzonder.’

En wat is jullie rol binnen Green Deal Groene Daken?

AB: ‘Een dak kan meerdere voordelen bieden voor verschillende partijen. Zo kun je water bergen, wat fijn is voor de ­gemeente, buren vinden het fijn als het dak leuk is om naar te kijken en het verkoelende effect brengt weer voor­delen met zich mee voor het gevestigde bedrijf. Maar er is vaak maar één partij die voor het dak betaalt. En dat is natuurlijk krom. Waar Erik Steegman, initiatiefnemer van de Green Deal Groene Daken, destijds mee worstelde was: ‘hoe ziet zo’n meervoudig verdienmodel eruit en hoe krijg je dat rond?’ Wat wij doen, is het bij elkaar brengen en het enthousiasmeren van de partijen die hier iets mee willen en kunnen. Dat zijn bedrijven, gemeenten, waterschappen, kennisinstellingen. Onze rol is om die organisaties bij elkaar te brengen en werkvormen aan te bieden om samen te werken aan het verbeteren van de condities voor het aan­leggen van groene daken.’

CM: ‘Ja, en zo leren die verschillende groepen rond deze te ontwikkelen condities en thema’s ook weer van elkaar. Eigenlijk is het te vergelijken met een soort zonnestelsel. De zon is dan de Green Deal Groene Daken, waarmee we één of twee keer per jaar een grote bijeenkomst organiseren voor iedereen. En daaromheen cirkelen die verschillende themagroepen. Elke themagroep heeft zijn eigen atmosfeer en andere belanghebbenden, maar met het hele zonne­stelsel werken we aan hetzelfde doel en helpen we elkaar.’

AB: ‘Eigenlijk zijn we als procesbegeleiders een soort ‘enablers’, die iedereen verbinden en het proces richting betere en meer groene daken versnellen.’

Wat zijn jullie grootste successen geweest binnen de Green Deal?

AB: ‘Twee dingen denk ik. Ten eerste het feit dat de er nu echt stappen worden gemaakt om de belastingen te ­vergroenen. Het is een moeilijk onderwerp, maar de Green Deal heeft denk ik mede als een soort kraamkamer gediend voor de ontwikkeling richting groenere belastingen. Ten tweede ­hebben de Green Deal partners al aangegeven dat ze verder willen gaan met de samenwerking nadat de eigenlijke Green Deal is afgelopen. Dat is natuurlijk een succes op zich.’

CM: ‘Ik vind het bijzonder dat we in staat zijn om verscheidene partijen als bedrijven, gemeenten en kennisinstellingen langdurig aan elkaar te verbinden. En dat commerciële bedrijven die normaal met elkaar concurreren, nu kennis delen en samenwerken voor een betere toekomst.’

En de grootste tegenslagen?

AB: ‘Ik denk dat we niet zo in tegenslagen denken. Soms stopt een partij ermee. Dat is heel jammer, maar dat is dan nou eenmaal zo. Gelukkig komen er vooral nieuwe partners bij.’

CM: ‘Op een bepaald moment stopte het vorige bestuur er om uiteenlopende redenen mee. Dat was onverwacht, maar niet dramatisch. De partners van de Green Deal hebben toen samen uit hun midden een bestuur gekozen met focus op de toekomst. We zijn blij met hoe Egbert Roozen (directeur branchevereniging VHG) en Kasper Spaan (programma­manager Waternet en Rainproof) nu samen met de partners de grote lijnen en soms dagelijkse afwegingen bewaken voor de Green Deal.’

Jullie zijn de Dakhelden van 2018. Wat betekent dat voor jullie?

AB: ‘Wat bij mij meteen door me heen ging, was de waardering voor onze rol door de partners van de Green Deal. Het voelt als een kroon op het werk dat we doen voor de Green Deal, ook door de vele felicitaties die we ontvingen daarna, ontzettend leuk!

CM: ‘Ik zat in die zaal. Het was het einde van de dag. Ik dacht, misschien ga ik zo naar huis, het was een lange dag. Toen het juryrapport werd voorgelezen als opmaat naar de bekendmaking van de Dakhelden 2018, dacht ik niet meteen aan ons. Het eerste gevoel toen bleek dat dit wel het geval was, was een gevoel van verbijstering. Maar het was heel bijzonder en eervol om die prijs in ontvangst te mogen nemen. Zonder al onze partners waren wij geen Dakheld geweest. Dus iedereen bedankt!’

Labels