Roofs 2019-01-96 BENG-eisen bekendgemaakt

luchtdicht bouwen/isolatie/ventilatie

Op 20 november 2018 zijn tijdens het NEN-congres EPG 2.0 de aangepaste BENG-eisen bekendgemaakt. BENG (Bijna Energie Neutrale Gebouwen) wordt vanaf 2020 de standaard waaraan nieuwbouwaanvragen ­moeten voldoen. De BENG-eisen hebben grote impact op de bouwkosten van ­toekomstige projecten.

In opdracht van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) werkt NEN aan de ­vernieuwing van het stelsel ‘Energieprestatie Gebouwen’ en de ­daarbij ­behorende bepalingsmethode. Vanaf 1 januari 2020 gelden er namelijk nieuwe energieprestatie-eisen voor nieuwbouw. In plaats van de energieprestatiecoëfficiënt (EPC) komt een nieuwe bepalingsmethode die is vastgelegd in een Nederlands Technische Afspraak: NTA 8800. Deze methode moet voldoen aan de Europese richtlijn ­Energieprestatie Gebouwen (EPBD). Een eerste ­(interne) ­versie van de methode is in januari 2018 afgerond (90%-versie) en vormde de basis voor een kostenopti­maliteitsonderzoek in 2018 naar de definitieve eisen voor bijna-energieneutrale nieuwbouw (BENG).

Nieuwe rekenmethode

Tot 1 januari 2020 kunnen dus de huidige Nederlandse ­normen nog gewoon worden gebruikt, zoals NEN 7120 ‘Energieprestatie van gebouwen – Bepalingsmethode’, NEN 8088 (Bepalingsmethode ventilatie en luchtdoor­la­tend­heid gebouwen) en NEN 1068 (Rekenmethode thermische isolatie van gebouwen). Per 1 januari 2020 worden deze normen in de wetgeving vervangen door NTA 8800.

De nieuwe rekenmethode moet beter aansluiten bij de gemiddelde werkelijkheid. Belangrijk uitgangspunt is ­bovendien dat de administratieve lasten acceptabel zijn in relatie tot de beoogde doelen. De nieuwe NTA 8800 is gebaseerd op de CEN-EPB normen uit 2017. Gekozen is voor een NTA in plaats van een norm, omdat een NTA veel sneller is te realiseren.

BENG

Tijdens het congres gaf Arine Sijl, projectleider BENG bij het ministerie van BZK, een korte toelichting op de BENG-indicatoren die met de bepalingsmethode berekend kunnen worden. In BENG wordt de energieprestatie van een gebouw namelijk uitgedrukt met drie ­indicatoren: BENG 1, 2 en 3. De concepteisen voor de gemiddelde nieuw­bouwwoning zijn vastgesteld op 70 kWh/m2/jaar voor BENG 1 (energie­behoefte), 30 kWh/m2/jaar voor BENG 2 (primair fossiel energieverbruik) en 50% voor BENG 3 ­(aandeel hernieuwbare energie). Vanwege de ontwerp­vrijheid en de betaalbaarheid van de maatregelen zijn voor woningen met een ongunstige geometrieverhouding andere eisen opgesteld.

De nieuwe BENG-eisen wijken af van de getallen zoals deze in 2015 voorgenomen waren. Dit heeft een aantal redenen. Zo heeft NEN een uitgebreide kostenoptimalisatietoets ­laten uitvoeren. Hieruit is gebleken dat de eisen zoals in 2015 opge­steld niet realistisch uitgevoerd konden worden, de oorspronkelijke BENG-eis zou hiermee veel te duur worden.

Bovendien is als gevolg van de nieuwe berekenings­methode een aantal waarden in de BENG-eis aangepast. Zo wordt in BENG 1, de eis voor energiebehoefte, het venti­latiesysteem niet meer gewaardeerd. Deze is nog wel opgenomen in BENG 2.

De drie indicatoren van BENG

BENG 1: Energiebehoefte

De hoeveelheid energie die een gebouw nodig heeft voor verwarming en koeling, uitgedrukt in ‘thermische’ kWh per m2 gebruiksoppervlakte per jaar. Deze indicator gaat over het beperken van de energievraag van het gebouw zelf. BENG 1 wordt ook wel de ‘schil­indicator’ genoemd, omdat het ventilatiesysteem, warmte- en koude-opwekkers en PV-panelen geen invloed hebben op BENG 1 (wel op BENG 2). Bij BENG 1 zijn vooral isolatie, infiltratie, ­oriëntatie, gebouwvorm, glaspercentage, thermische massa en zonwering van belang.

BENG 2: Primair energiegebruik

De hoeveelheid fossiele brandstof in kWh per m2 gebruiksoppervlakte per jaar die nodig is voor ­verwarming, koeling, warm water en installaties. BENG 2 is het totale primaire energieverbruik, minus de hoeveelheid hernieuwbare energie op, aan of nabij het gebouw.

BENG 3: Aandeel hernieuwbare energie

Het percentage hernieuwbare energie van het ­totale energiegebruik. Het gaat hier bijvoorbeeld om zonne-energie, geothermische energie en ­bodemenergie.

De eisen voor BENG zijn minder streng geworden ten opzichte van de waarden die in 2015 werden gecommuniceerd. Met name op social media is daarom kritiek gekomen op de nieuwe BENG-eisen. Voorlopig is het inschatten van de ­gevolgen voor projecten lastig. De rekensoftware waarmee de energieprestatie van gebouwen wordt berekend is immers nog niet gereed. Verschillende software­huizen zijn de NTA 8800 nu aan het omzetten in rekensoftware. Het mini­sterie van BZK verwacht dat tegen de zomer van 2019 de eerste software op de markt komt.

Zowel NEN als RVO waarschuwen ervoor om de nieuwe BENG-eisen niet met de oude rekensoftware, gebaseerd op de NEN 7120, te toetsen. Er kunnen verschillen tot 20 kWh/m2/jaar voor BENG 1 en BENG 2 optreden.

Labels