Roofs 2020-11-69 50 arbeidsongevallen, oorzaken en lessen

Special veilig en gezond werken

Deze zomer verscheen bij Vakmedianet het boek 50 Arbeidsongevallen – met de ondertitel Oorzaken en lessen, van Eshan Kermani. Het boek bevat vijftig arbeidsongevallen die in de jaren 2010 tot en met 2019 zijn beschreven in vakblad Arbo. Bij elke beschrijving stond voorop wat de arbeidsfunctionaris cq. werkgever kan leren het ongevalsonderzoek. De vijftig ongevallen zijn dan ook geselecteerd op de mate waarin er van de cases geleerd kan worden. Dat kan vaak met eenvoudige ingrepen. Voor een juridisch kader is een groot hoofdstuk toegevoegd over wetgeving en normering.

Jaarlijks vinden er 200 duizend bedrijfsongevallen plaats. De laatste jaren is daar zelfs een stijgende lijn in te onderkennen: het aantal meldingsplichtige ongevallen (dat zijn ongevallen met als gevolg de dood, blijvend letsel of ziekenhuisopname) steeg in 2019 met vier procent ten opzichte van 2018 en met 22% tegenover 2015. Als sector steekt de bouw boven alle andere sectoren uit met 116 slachtoffers per 100.000 banen. De schade is enorm: economisch loopt dat in de miljarden maar ook sociaal en psychisch en zijn de implicaties niet te becijferen. “Simpelweg de slachtoffers van een arbeidsongeval verwijzen naar slachtofferhulp is onvoldoende.”

Kermani verklaart de recente toename onder meer uit het feit dat meer mensen werken en aan de opkomst van flexwerken (in 2019 was 21% van de mensen die gewond raakten uit­zendkracht). Jongeren tussen de 15 en 24 jaar en mensen van 55 jaar en ouder zijn ook oververtegenwoordigd. De beschreven ongevallen zijn handzaam ingedeeld in sectoren.

Onder het kopje ‘Bouw en vallen van hoogte’ vinden we zes gevallen. Kermani plaatst wel de kanttekening dat daarvan vier in andere sectoren dan de bouw gebeurden. “Daarmee kan gezegd worden dat van alle ongevalsbeschrij­vingen te leren is, ongeacht de sector waarin het ongeval gebeurd is.” Vallen van hoogte komt voor in alle sectoren.

De zes gevallen betreffen: Val van balkon, Steiger aan de rol (geen stabilisatoren plus windvlaag), Val van Ladder (tijdens takken van boom zagen), Valpartij (bij monteren bordes rond silo), Mislukte oogst (val bij schoonmaken ventilatoren in kas) en Podiumval (student valt van theaterbordes). Bij elk geval staat een beschrijving, een analyse van de oorzaken en te trekken lessen en een beknopt boeterapport inclusief strafmaat. Het zijn alle prachtige illustraties hoe het in de dagelijkse praktijk fout kan gaan en dat de fout soms in een heel klein hoekje kan zitten. Het kopje Oorzaken en lessen bij elk ongeval is daarom zeer leerzaam. Maar het zijn ook illustraties van hoe de verantwoordelijkheden net niet of helemaal niet worden nageleefd. Dat staat weer goed beschreven in de boeterapporten, met vermelding van welk artikel en lid van het Arbeidsomstandighedenbesluit is overtreden.

Het laatste hoofdstuk gaat over de impact die een ongeval kan hebben op de familieleden en collega’s van de slachtoffers en op de getuigen. Met de indringende verhalen over hoe levens in één ogenblik totaal veranderen laat Kermani zien dat je de gevolgen van ongevallen nooit moet bagatelliseren en dat nazorg van groot belang is.

50 ongevallen is buitengewoon informatief en verhelderend en zou prima verplichte literatuur zijn voor alle overtreders van veiligheidsregels. ■

50 Arbeidsongevallen
Auteur: Ehsan Kermani
Uitgegeven door: Vakmedianet

Labels