Roofs 2021-03-64 Zonnepanelen: kansen en risico's voor de dakdekker

Special Energie en isolatie

In de ambitie van veel gebouweigenaren om gebouwen energieneutraal te maken – en daarmee ook kosten te besparen – worden daken grootscheeps voorzien van zonnepanelen. Hier ligt een kans voor de dakdekker, namelijk nieuwe ‘business’, al dan niet in samenwerking met gespecialiseerde PV-leveranciers. Zowel als het gaat om een opgave in het kader energiebesparing, renovatie als asbestsanering kan er een kans liggen om een (nieuw) dakpakket te combineren met zonnepanelen. Het betekent echter ook een risico als de aanleg van zonnepanelen buiten de dakdekker om geschiedt, want dan worden na de oplevering zonnepanelen op het maagdelijke dak bevestigd, met de kans op schade. Ik bespreek kansen en risico’s nader.

De kans: business

De dakdekker is bij uitstek gespecialiseerd in werkzaam­heden op of aan daken, niet alleen vanwege de aanwezige technische kunde, maar ook vanwege de Arbo technische kennis (valbeveiliging, etc.). De dakdekker is bovendien toch al ter plaatse en dan is het makkelijk voor een opdracht­gever om alles met één partij te contracteren. Hierbij zijn twee punten van belang.

Het eerste punt van belang is dat waar samenwerking wordt gezocht met een gespecialiseerde PV-leverancier, goede afspraken nodig zijn over de samenwerking. Zo kan er voor worden gekozen om de PV-leverancier als onderaannemer te contracteren, waarbij met name van belang is dat zaken als energieprestatie, garanties en levertijd goed ‘back-to-back’ (door) te contracteren. Ook kan de dakdekker kiezen voor een intensieve samenwerking met een PV-leverancier door samen een BV of VOF op te richten, dan wel simpelweg samen een overeenkomst te sluiten met de opdrachtgever. In alle gevallen is van belang de onderlinge verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid goed af te bakenen en met name ook goed door te denken over de verplichtingen die de dakdekker (samen) aangaat richting opdrachtgever (samen voor het geheel of ieder voor een deel) en wat de verantwoordelijkheid is richting de opdrachtgever als de PV-leverancier niet thuis geeft of zelfs failliet gaat.

Een tweede, meer commercieel, punt is dat niet alle ­opdrachtgevers in staat zijn de kosten voor de aanleg van een dak met zonnepanelen direct op te hoesten. Partijen met een dergelijke investeringsbehoefte hebben normaliter echter wel een regulier (maandelijks) budget te besteden. Een voor de hand liggende – en veel toegepaste – constructie is dat een dakdekker en/of PV-leverancier een overeenkomst sluit met een derde partij die de kosten voorfinanciert (bijvoorbeeld een SPV (een speciaal met dat doel opgerichte vennootschap) van een energiemaatschappij), waarna de opdrachtgever deze derde partij ‘terugbetaalt’ door betaling van de – aangepaste – reguliere lasten. Hierbij is van belang dat goed wordt nagedacht over de keten van contracten waarmee onder andere het investeringsplaatje wordt doorgerekend, het eigendom van zonnepanelen wordt afgescheiden door bijvoorbeeld het vestigen van een opstalrecht, onderlinge verantwoordelijk­heden worden afgekaderd en garanties (op onder meer de energieprestaties) worden bepaald.

Risico: schade en gevolgschade

Indien de opdrachtgever de dakdekker enerzijds en de PV-leverancier anderzijds los van elkaar contracteert, betekent dit dat op het door de dakdekker opgeleverde dak nadien door de PV-leverancier zonnepanelen worden gemon­teerd. Dit levert een aantal risico’s op voor de dakdekker.

Het eerste risico is dat er schade kan ontstaan aan het dak door het aanbrengen van zonnepanelen, bijvoorbeeld omdat speciale voorzieningen noodzakelijk zijn om te panelen te bevestigen. In dat kader is het voor de dakdekker van belang om met de opdrachtgever goede afspraken te maken over verantwoordelijkheden, samen een proces-verbaal van oplevering op te stellen (en ondertekenen) met aanhechting van foto’s van het dak op de dag van oplevering en in de overeenkomst/garantieverklaring duidelijk te formuleren dat bij aanpassingen aan het dak (of gebruik van het dak in afwijking van de afspraken) door of namens de opdracht­gever elke aansprakelijkheid vervalt.

Een tweede risico is dat de opdrachtgever de dakdekker om advies kan vragen over het toe te passen dakpakket zonder dat de opdrachtgever ‘het hele plaatje schetst’. Als de dakdekker vervolgens een dakpakket adviseert dat niet geschikt is om vol te leggen met zonnepanelen (of bijvoorbeeld niet voldoet aan een niet gemelde RC-waarde) kan dat leiden tot onnodige en vervelende discussies. Bij dit soort adviesverzoeken is het voor de dakdekker van belang om – ten minste – (1) aan te geven op basis van welke stukken/uitgangspunten het advies is opgesteld en (2) dat de opdrachtgever zelf de volledige verantwoordelijkheid draagt voor de uitvoering indien deze afwijkt van de stukken/uitgangspunten waarop het advies van de dakdekker is gebaseerd. Het is overigens hoe dan ook verstandig in het contract met de opdrachtgever op te nemen dat eventuele advieswerkzaamheden (ook) vallen onder het bereik van uw algemene voorwaarden (waarin de dakdekker de aansprakelijkheid voor gevolgschade uitsluit of beperkt).

Een derde consequentie van het aanbrengen van zonnepanelen door een opdrachtgever (na oplevering van het dak) is dat onderhoud en eventueel noodzakelijke herstelwerkzaamheden moeilijker uit te voeren zijn en dus kostbaarder worden. Indien bijvoorbeeld sprake zou zijn van een structu­reel probleem in het dakpakket met lekkage tot gevolg moet niet alleen het dakpakket worden gerepareerd of vervangen, maar moeten veelal ook zonnepanelen worden gede- en hermonteerd. Oftewel, het risicoprofiel wordt groter. De dak­dekker heeft er dus belang bij om – bijvoorbeeld via de algemene voorwaarden – de herstel- en/of garantiever­plichtingen te beperken tot herstel/vervanging van de eigen prestatie en daarnaast gevolgschade, waaronder de- en hermontage van zaken die op het dak zijn aangebracht (zoals zonnepanelen) uitdrukkelijk uit te sluiten. Hier is het van belang om te contracteren met de eigen contract en algemene voorwaarden.

Conclusie

“Nieuwe business” betekent nieuwe kansen, maar er zijn wel een paar punten die de aandacht verdienen om geen onverantwoorde risico’s te lopen.

Stefan Kloots is advocaat/partner Bouw bij Poelmann van den Broek advocaten te Nijmegen. Heeft u vragen? Neem gerust contact op via tel nr. 024-3811455 of s.kloots@pvdb.nl